Dişli merkez mesafesi nasıl hesaplanır?

Dişli merkez mesafesi, iki dişlinin bölüm dairesi çaplarının toplamının yarısıdır: a = (d₁ + d₂) / 2. Düz dişlilerde d = m × z formülüyle, helisel dişlilerde d = mt × z (mt = mn / cos(β)) formülüyle hesaplanır. Profil kaydırma uygulandığında çalışma basınç açısı (αw) değişir ve gerçek merkez mesafesi a = (d₁ + d₂) × cos(α) / cos(αw) olarak hesaplanır.

Pinyon ve çark arasındaki fark nedir?

Pinyon, diş sayısı az olan (küçük) dişlidir ve genellikle motora bağlı tahrik dişlisidir. Çark ise diş sayısı fazla olan (büyük) dişlidir ve pinyondan aldığı hareketi daha yavaş ama daha yüksek torkla iletir. Çevrim oranı i = z₂ / z₁ (çark / pinyon) olarak hesaplanır.

Dişli çevrim oranı (i) nasıl bulunur?

Çevrim oranı i = z₂ / z₁ formülüyle bulunur. Örneğin pinyon 20 diş, çark 60 diş ise i = 60/20 = 3'tür. Bu, pinyon 3 tur attığında çarkın 1 tur attığı anlamına gelir. Çıkış devri n₂ = n₁ / i formülüyle hesaplanır.

ÜCRETSİZ ÇEVRİMİÇİ HESAPLAMA ARACI

Dişli Merkez Hesabı

Dişli merkez hesabı aracımız, pinyon ve çarktan oluşan dişli çiftleri için merkez mesafesi, çevrim oranı, tork, devir, teğetsel kuvvet, radyal kuvvet, eksenel kuvvet (helisel için) ve eğilme gerilmesi hesaplar. Düz ve helisel dişli çiftleri için uygundur. Tüm hesaplamalar ISO 6336, DIN 3960 ve AGMA 2001 standartlarına uygundur.

Pinyon (Küçük Dişli)

Modül (mm):

Diş Sayısı (z₁):

Helis Açısı (°):

Profil Kaydırma Miktarı (mm):

Profil Kaydırma Katsayısı (x₁):

Diş Genişliği (mm):

Çark (Büyük Dişli)

Modül (mm):

Diş Sayısı (z₂):

Helis Açısı (°):

Profil Kaydırma Miktarı (mm):

Profil Kaydırma Katsayısı (x₂):

Diş Genişliği (mm):

Ortak Parametreler

Basınç Açısı (°):

Pinyon Torku (Nm):

Giriş Devri (rpm):

Hesaplama Sonuçları

MERKEZ MESAFESİ (a)

Pinyon İş Dairesi Çapı:

Çark İş Dairesi Çapı:

Pinyon Sonuçları

Çark Sonuçları

Dişli Çifti Özellikleri

Dişli Merkez Hesabı Nedir?

Dişli merkez hesabı, iki dişlinin (pinyon ve çark) birbirine göre konumlandırılması için gerekli olan merkez mesafesi, çevrim oranı ve kuvvetler gibi temel parametrelerin hesaplanması işlemidir. Bu hesap, mekanik tasarımda dişli kutuları, redüktörler ve tahrik sistemlerinin doğru boyutlandırılması için kritik öneme sahiptir.

Temel Formüller

Düz Dişli:
d = m × z   (bölüm dairesi çapı)
a = (d₁ + d₂) / 2   (merkez mesafesi)
i = z₂ / z₁   (çevrim oranı)

Helisel Dişli:
mt = mn / cos(β)   (taksimat modülü)
d = mt × z
a = (d₁ + d₂) / 2 × cos(α) / cos(αw)

Profil Kaydırma Ne İşe Yarar?

Profil kaydırma (x), dişlinin diş profilinin referans profil üzerinde radyal yönde kaydırılmasıdır. Diş kalınlığını artırmak, undercut'ı önlemek, belirli bir merkez mesafesi elde etmek ve diş mukavemetini artırmak için kullanılır. Pozitif profil kaydırma (x > 0) diş kalınlığını artırır, negatif (x < 0) azaltır.

Kuvvetler Neden Önemlidir?

Dişli çiftinde oluşan kuvvetler yatak seçimi, mil tasarımı ve gövde mukavemeti için belirleyicidir:

Teğetsel kuvvet (Ft): Torku ileten ana kuvvet — Ft = 2T / d
Radyal kuvvet (Fr): Dişleri birbirinden ayırma eğilimi — Fr = Ft × tan(α)
Eksenel kuvvet (Fa): Sadece helisel dişlilerde oluşur — Fa = Ft × tan(β)

Başkan Redüktör Dişli İmalatı

İstanbul İkitelli OSB'deki tesisimizde 2500 mm çap ve 20 modüle kadar özel dişli imalatı, CNC dişli taşlama ve redüktör parçaları üretiyoruz. TOS OF16, NILES 800 ve PFAUTER RS16 parkurumuz ile düz, helisel, konik, zincir ve özel dişli imalatı için hizmetinizdeyiz. Dişli imalatı için teklif isteyin.

İlgili Hesaplama Araçları

Planet Dişli Hesabı — Güneş, gezegen ve halka dişli oranları
Sonsuz Vida ve Dişli Hesabı — Worm gear geometrisi
Wk Hesabı — Diş kalınlığı (k diş üzerinden)
Tüm Dişli Hesaplama Araçları